Wraz z wydłużającym się dniem i budzącą się do życia przyrodą, spacery z naszymi czworonożnymi przyjaciółmi stają się coraz większą przyjemnością. Wkrótce nadejdzie czas długich wędrówek i intensywnych treningów. Wielu opiekunów, pragnąc przywrócić swoim pupilom formę po zimowym odpoczynku, sięga po suplementy. Niestety, często robią to bez konsultacji z lekarzem weterynarii i bez uprzedniego przeprowadzenia podstawowych badań diagnostycznych.
Czy suplementacja jest zawsze konieczna?
W idealnym świecie, dorosły pies, żywiony pełnoporcjową karmą wysokiej jakości, bogatą w niezbędne witaminy, minerały, kwasy tłuszczowe, drożdże, algi i zioła, nie wymaga dodatkowej suplementacji. Wyjątkiem są sytuacje, gdy pies cierpi na choroby lub zaburzenia wchłaniania składników odżywczych. Inaczej wygląda kwestia suplementacji w przypadku diet gotowanych lub BARF, które wymagają starannie dobranych dodatków. Zanim jednak zdecydujemy się na podanie jakichkolwiek suplementów, warto zadać sobie pytanie: czy to naprawdę konieczne?
Kluczowy przegląd stanu zdrowia.
Aby uzyskać odpowiedź na to pytanie, niezbędny jest kompleksowy przegląd kondycji i stanu zdrowia naszego pupila. Rozszerzone badanie krwi i moczu dostarczy cennych informacji na temat funkcji wątroby, trzustki, ewentualnych stanów zapalnych oraz równowagi makro- i mikroelementów. Na podstawie wyników, w porozumieniu z lekarzem weterynarii lub dietetykiem zwierzęcym, podejmiemy decyzję o ewentualnej suplementacji np. pracy wątroby.
Ocena kondycji fizycznej i plan treningowy.
Kolejnym krokiem w przygotowaniach do sezonu jest ocena kondycji fizycznej psa i analiza jego aktywności. Wizyta u zoofizjoterapeuty pozwoli na ocenę napięcia mięśniowego, identyfikację deficytów i ocenę zakresu ruchu w stawach. Specjalista zaleci również zestaw ćwiczeń, mających na celu poprawę sprawności, szybkości i gibkości psa. W przypadku osłabienia masy mięśniowej, warto rozważyć suplementację preparatami wspomagającymi budowę mięśni, siłę, wytrzymałość i regenerację. W tym kontekście, cennym źródłem składników odżywczych może być żółtko jaja kurzego, bogate w witaminy, minerały i aminokwasy egzogenne. Biotyna, zawarta w żółtku, korzystnie wpływa na kondycję skóry i sierści.
Wsparcie aminokwasowe dla psiego atlety.
W kontekście żywienia psów uprawiających sporty, nie sposób pominąć roli preparatów zawierających wolne aminokwasy, kluczowe dla optymalizacji metabolizmu azotowego. Ich podanie przed i w trakcie wysiłku fizycznego minimalizuje degradację białek mięśniowych. Szczególnie istotne są aminokwasy rozgałęzione (BCAA): walina, leucyna i izoleucyna. Badania Fretwella i współpracowników dowiodły, że starsze psy, otrzymujące mieszankę tych aminokwasów wraz z węglowodanami, wykazują mniejszą skłonność do popełniania błędów podczas pokonywania toru przeszkód w porównaniu z psami nieotrzymującymi suplementu. BCAA stymulują wzrost włókien mięśniowych i chronią je przed katabolizmem. Nie można również pominąć znaczenia magnezu, który jako składnik kości i zębów, odgrywa istotną rolę w przewodnictwie nerwowo-mięśniowym. Jego niedobór może negatywnie wpływać na szybkość skurczu mięśni.
Kreatyna i HMB – duet siły i regeneracji.
Zainspirowani treningiem ludzi, w żywieniu psów sportowych coraz częściej wykorzystuje się kreatynę. Uważa się, że jej suplementacja zwiększa siłę mięśni szkieletowych i przyspiesza regenerację po wysiłku. Choć kreatyna jest obecna w karmach dla psów aktywnych, jej zawartość często nie zaspokaja potrzeb psów sportowych. Dodatkowo, obróbka termiczna mięsa, w którym występuje, ogranicza jej przyswajalność. Często łączy się ją z kwasem beta-hydroksy-beta-metylomasłowym (HMB), który hamuje proteolizę białek mięśniowych wywołaną wysiłkiem i minimalizuje uszkodzenia mięśni. Trenerzy psów sportowych obserwują pozytywne efekty stosowania tych substancji już po miesiącu.
Wiosenne wsparcie dla stawów psiego seniora i sportowca.
Wraz z nadejściem wiosny, psy z problemami stawowymi często doświadczają nasilenia dolegliwości, objawiających się trudnościami w poruszaniu i bólem. W takich sytuacjach, opiekunowie nierzadko sięgają po suplementy zawierające ekstrakt z żywicy drzewa Boswellia serrata lub Czarci Pazur. Badania potwierdzają, że substancje te skutecznie łagodzą objawy choroby zwyrodnieniowej stawów i kręgosłupa, takie jak kulawizna, ból i sztywność.
Kolagen – fundament zdrowych stawów.
Kolejnym cennym składnikiem suplementów diety dla psów z problemami stawowymi, otyłych, aktywnych sportowo i ras olbrzymich jest kolagen. Warto jednak zwrócić uwagę na typ kolagenu, gdyż różne typy pełnią odmienne funkcje w organizmie. Dla układu ruchu kluczowe są typy I, II, IV, X i IX. Najczęściej w suplementach spotykamy kolagen typu II, którego skuteczność została potwierdzona badaniami. Aby zmaksymalizować wchłanianie kolagenu, zaleca się podawanie go w towarzystwie witaminy C.
Przyczyny niedoboru kolagenu i kompleksowe wsparcie.
Zanim jednak rozpoczniemy suplementację kolagenem, warto zidentyfikować przyczynę jego niedoboru. Oczywistymi przyczynami są urazy i choroby aparatu ruchu, jednak zdarza się, że organizm psa nie jest w stanie syntetyzować kolagenu z dostępnych aminokwasów z powodu niedoboru niezbędnych substancji. W takich przypadkach konieczne jest uzupełnienie diety o związki siarki, miedź, cynk, magnez, mangan, żelazo, argininę, witaminy B2, A, D3 i C, glukozę, antyoksydanty, enzymy oraz aminokwasy takie jak prolina, glicyna i lizyna.
Kurkuma – złoty skarb natury dla psiego zdrowia.
W świecie naturalnych suplementów, ostryż długi, znany powszechnie jako kurkuma, zasługuje na szczególną uwagę. Jego aktywne składniki, kurkuminoidy, w tym demetoksykurkumina, cyklokurkuma i przede wszystkim kurkumina, wykazują silne właściwości antyoksydacyjne, ochronne dla układu pokarmowego i wątroby oraz przeciwzapalne. Już pojedyncza dawka kurkuminy może przynieść ulgę w bólu. Zaleca się jej stosowanie u starszych psów, psów z chorobami układu krążenia, stanami zapalnymi stawów oraz w trakcie chemioterapii. Mimo jej licznych zalet, kurkuma wciąż jest niedoceniana, głównie ze względu na słabą biodostępność. Można ją jednak zwiększyć, podając ją w połączeniu z jonami cynku, magnezu, selenu lub albuminami.
Glukozamina i chondroityna – duet na zdrowe stawy.
Glukozamina i siarczan chondroityny to popularne chondroprotektyki, które odgrywają kluczową rolę w ochronie i regeneracji stawów. Glukozamina uczestniczy w syntezie glikozaminoglikanów, w tym siarczanu chondroityny, który jest głównym składnikiem macierzy międzykomórkowej chrząstki stawowej. Suplementacja tymi substancjami zwiększa produkcję mazi stawowej, zmniejsza tarcie w stawach i wspomaga odbudowę chrząstki, łagodząc ból i poprawiając ruchomość. Często łączy się je z MSM (metylosulfonylometanem), który działa przeciwzapalnie, redukuje ból, zmniejsza zakwaszenie mięśni, hamuje degradację kolagenu, działa detoksykująco i regenerująco na tkanki oraz poprawia kondycję skóry.
Blask sierści i zdrowie skóry – kompleksowe wsparcie.
W przypadku problemów skórnych lub przedłużonego linienia u psa, warto zasięgnąć porady doświadczonego groomera, który pomoże dobrać odpowiednią pielęgnację. Rozważmy również suplementację spiruliną, bogatą w białko, żelazo, witaminy A, B, C, D, E i K, minerały (magnez, miedź, molibden), chlorofil i karotenoidy. Antyoksydacyjne witaminy A, C i E neutralizują wolne rodniki w mięśniach szkieletowych i są niezbędne do przyswajania chondroprotektyków, takich jak MSM.
Omega-3 i omega-6 – harmonia kwasów tłuszczowych.
Nienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6, obecne na przykład w oleju z łososia, odgrywają kluczową rolę w zdrowiu psów. Omega-3 wspierają pracę mózgu, układu nerwowego i wzroku, poprawiając funkcje poznawcze i psychomotoryczne, zwłaszcza u starszych psów. Kwasy EPA i DHA, pochodzenia zwierzęcego, łagodzą ból związany z chorobą zwyrodnieniową stawów. Istotne jest zachowanie odpowiednich proporcji kwasów omega-3 i omega-6. Dla psów sportowych idealny stosunek wynosi od 5:1 do 10:1 omega-6 do omega-3.
Naturalna ochrona przed pasożytami – moc czystka.
Aktywność sportowa na świeżym powietrzu naraża psy na kontakt z kleszczami, komarami i innymi pasożytami zewnętrznymi. W walce z nimi warto rozważyć włączenie do diety czystka (Cistus incanus), który może stanowić cenne wsparcie dla tradycyjnych metod ochrony. Należy jednak pamiętać, że pełne działanie czystka ujawnia się dopiero po 8–10 tygodniach regularnego stosowania.
Wszechstronne korzyści czystka.
Czystek nie tylko wspomaga ochronę przed pasożytami, ale także wzmacnia odporność, poprawia kondycję skóry, neutralizuje wolne rodniki, działa antybakteryjnie i antywirusowo oraz skraca czas trwania infekcji. Szczególnie polecany jest w okresach przejściowych, takich jak jesień i wiosna. Czystek jest bezpieczny i przy odpowiednim dawkowaniu nie wymaga przerw w suplementacji.
Podsumowanie – kilka ważnych zasad.
W gąszczu suplementów – jak wybrać mądrze?
Rynek suplementów dla psów obfituje w produkty zawierające różnorodne substancje. W obliczu tak szerokiego wyboru, podjęcie decyzji o odpowiedniej suplementacji może wydawać się wyzwaniem. Istnieje jednak kilka kluczowych zasad, które ułatwią nam to zadanie.
- Zaufanie do marki – fundament bezpieczeństwa.
Pierwszym krokiem jest ocena wiarygodności producenta. Czy marka jest rozpoznawalna? Warto zasięgnąć opinii na temat zarówno produktu, jak i producenta, przeglądając fora internetowe, konsultując się z lekarzem weterynarii, trenerem lub innymi opiekunami psów. Informacje o producencie, w tym strona internetowa i dane kontaktowe, powinny być łatwo dostępne na opakowaniu produktu.
- Skład produktu – transparentność i bezpieczeństwo.
Dokładna analiza składu produktu jest niezbędna. Wszystkie składniki powinny być jasno wymienione na etykiecie, co pozwoli nam upewnić się, że pies nie jest uczulony na żaden z nich. Warto zachować zdrowy rozsądek i podchodzić sceptycznie do etykiet, które obiecują zbyt wiele. Szukajmy produktów z realistycznymi opisami, opartymi na badaniach naukowych. Unikajmy produktów, których twierdzenia na etykiecie są niezgodne z prawem, na przykład dotyczą diagnozowania, leczenia lub zapobiegania chorobom.
- Dawkowanie i kontrola jakości – kluczowe aspekty.
Produkt powinien mieć jasno określone dawkowanie, które jest łatwe do przestrzegania. Na opakowaniu powinna znajdować się data ważności, numer partii lub inny system śledzenia, który świadczy o kontroli jakości produktu przed i po wprowadzeniu na rynek.
Dawkowanie dodatkowo powinno zostać skonsultowane z Lekarzem prowadzącym, ponieważ tylko on zna pełną historię zdrowia psa.
Bibliografia:
- Fretwell L.K., McCune S., Fone J.V., Yates D.J.: The effect of supplementation with branched-chain amino acids on cognitive function in active dogs. J. Nutr. 136 (Suplement) 2069-2071, 2006.
- Jówko E., Ostaszewski P., Jank M., Sacharuk J., Zieniewicz A., Wilczak J., Nissen S.: Creatine and beta-hydroxy-beta-methylbutyrate (HMB) additively increase lean body mass and muscle strength during a weight-training program. Nutrition 17, 558-566, 2001.
- Koch D., Fischer M.: Diagnostyka przyczyn kulawizn u psów. Anatomia czynnościowa, rozpoznanie i leczenie. Galaktyka, 2018.
- Mirowski A.: Kreatyna w dietetyce weterynaryjnej. Mag. Wet. 19, 872-874, 2010.
- Mirowski A.: Glutamina w dietetyce weterynaryjnej. Mag. Wet. 20, 238-241, 2011.
- Nissen S., Sharp R., Ray M., Rathmacher J.A., Rice D., Fuller J.C. Jr., Connelly A.S., Abumrad N.: Effect of leucine metabolite beta-hydroxy-beta-methylbutyrate on muscle metabolism during resistance-exercise training. J. Appl. Physiol. 81, 2095-2104, 1996.
0 komentarzy